τώρα σιωπή

Πολύ συχνά ακούγεται τελευταία, ένα παράπονο, του γιατί οι πνευματικοί άνθρωποι της χώρας δεν μιλούν και δεν παίρνουν θέση σε όσα συμβαίνουν. Είναι ένα παράπονο και ίσως μαζί μια ευχή, να ηγηθούν μιας συντονισμένης αντίδρασης, να δώσουν εκείνο το «πάμε» που χρειάζεται ο κόσμος για να ξεκινήσει. Ξεχνάμε όμως ότι οι άνθρωποι που είχαν κάτι να πουν, το έχουν ήδη πει. Είκοσι και εικοσιπέντε χρόνια πίσω, έβγαιναν ένας ένας και προειδοποιούσαν γι’αυτό που έρχεται. Καθένας με τον τρόπο του, κι από κει που ακουγόταν η φωνή του, έλεγαν προσέξτε, γιατί αυτό που έρχεται είναι σκοτεινό, κι έτσι δεν πρέπει να είναι το μέλλον. Τα είπαν πολλές φορές, και τα τραγούδησαν, τα έγραψαν και τα έκαναν ταινίες, όμως εμείς δεν ακούγαμε. Τότε ακόμα , ο καθένας στο μέτρο που του αναλογούσε, ήμασταν βυθισμένοι σε μια οικονομική ευδαιμονία, ξεριζώναμε την ηθική και τη συνείδηση της και στη θέση τους βάζαμε δεσμίδες από πεντοχίλιαρα. Οταν εμείς είχαμε κλειστά τα αφτιά μας αυτοί μιλούσαν, εγκαίρως. Τότε ακόμα, που η κατάσταση ήταν αναστρέψιμη και η αλλοτρίωση μας θεραπεύσιμη.

Μα εμείς σαν απάντηση, τους μπουκώσαμε με λεφτά και τους μάθαμε να εμπορεύονται τη «φωνή» τους, ή τους γυρίσαμε την πλάτη.  Κυνηγώντας τα πεντοχίλιαρα χάσαμε την ευκαιρία μας, και τώρα ζητάμε να μας επιστραφεί, χωρίς να συνειδητοποιούμε πως είναι αργά, πως όλα έχουν ειπωθεί, πως το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Με την ίδια ανευθυνότητα που ψηφίζαμε, με την ίδια ανευθυνότητα που αναδείξαμε το «λεφτά υπάρχουν», όχι μόνο στις εκλογές αλλά σε ολόκληρη την καθημερινότητα μας, με την ίδια ανευθυνότητα κλείσαμε τα αφτιά μας σε όσους μίλησαν.

Κι αυτοί , είτε απογοητεύτηκαν, είτε παραδόθηκαν στη γλύκα της εξαγοράσιμης σκέψης, ή ακόμα και δεν έχουν τίποτα πια να πουν. Για όλα υπάρχει Καιρός και Τόπος, έγραφε κάποτε το βιβλίο, μα εμείς φανταστήκαμε πως έχουμε καιρό και ο τόπος δεν έχει ανάγκη.  Τώρα πάλι το ίδιο λάθος κάνουμε, ψάχνοντας να αποδώσουμε ευθύνες σε αυτούς που κυβερνούν, σε αυτούς που δεν μιλάνε, στους ιδεολογικούς αντίπαλους. Σε αυτούς δηλαδή που εμείς δώσαμε την εξουσία και εκπαιδεύσαμε πως η αρετή και το ήθος δεν είναι εκλογικά ανταλλάξιμα, ενώ οι χάρες και τα ρουσφέτια πάντα πιάνουν. Φταίνε κι εκείνοι που δεν μιλούν και οι άλλοι που πιστεύουν κάτι αντίθετο από μας. Ολοι οι άλλοι, εκτός από τον καθρέφτη. Ακόμα και τούτη τη στιγμή, είναι μετρημένες στα δάκτυλα οι εξαιρέσεις αυτών, που αν είχαν το μέσο δεν θα το χρησιμοποιούσαν.

Αυτά ξέρουν οι πνευματικοί άνθρωποι και δεν μιλάνε, γιατί χαμένο θα πάει, όπως πήγε και τότε που ήταν ακόμα εύπλαστη η πραγματικότητα. Αυτά ξέρουν και με αυτά κοιμούνται τα βράδυα στο κεφάλι τους, αλλά είναι αργά και τους φαίνεται σαν να ήταν άλλος ο εαυτός τους που κάποτε αγρυπνούσε.

……………………………………………

για να δούμε τι έλεγε ο Μ.Χατζιδάκις που χε πει κι αυτά και άλλα :

Όποιος δεν φοβάται το πρόσωπο του τέρατος, πάει να πει ότι του μοιάζει. Και η πιθανή προέκταση του αξιώματος είναι, να συνηθίσουμε τη φρίκη, να μας τρομάζει η ομορφιά.

Ο Frankenstein έγινε πόστερ και στολίζει το δωμάτιο ενός όμορφου αγοριού. Το αγόρι ονομάζεται Πινοσέτ ή Βιντέλλα, κι ολομόναχο χορεύει με πάθος ένα tango ελλειπτικό. Δεν υπάρχει μουσική, ούτε τραγουδιστής από κοντά. Μονάχα ένας ρυθμός ατέλειωτος και αριθμοί. Χίλιοι, πεντακόσιοι, πέντε χιλιάδες, δέκα, εκατό χιλιάδες, αριθμοί όχι εντελώς αποσαφηνισμένοι των εξαφανισθέντων, βασανισθέντων και νεκρών. Και το tango να συνεχίζεται, το δε ποδόσφαιρο στις φάσεις του, να κόβει την αναπνοή εκατομμυρίων θεατών επί της γης. Εκατομμύρια περισσότεροι απ’ όσους εννοούνε ν’ αντιδράσουνε στο τέρας, και εξαφανίζονται μες σε χαντάκια, σε ρεματιές ή στις αγροτικές ερημιές.

Από την ώρα που ο Frankenstein γίνεται στόλισμα νεανικού δωματίου, o κόσμος προχωράει μαθηματικά στην εκμηδένιση του. Γιατί δεν είναι που σταμάτησε να φοβάται, αλλά γιατί συνήθισε να φοβάται. Κι εγώ με τη σειρά μου δεν φοβάμαι τίποτα περισσότερο, απ’ το μυαλό της κότας. Απ’ το να υποχρεωθώ να συνομιλήσω με μια κότα ή μ’ ένα σκύλο, ή τέλος πάντων, μ’ ένα ζώο δυνατό πού βρυχάται. Τί να τους πω και πώς να τους το πω; Και μήπως δεν είναι εξευτελισμός, αν επιχειρήσω να μεταφράσω ή να καλύψω τις σκέψεις μου, κάτω από φράσεις απλοϊκές και ηλίθια νοήματα, για να καθησυχάσω τυχόν τη φιλυποψία μιας κότας, που όμως έχει άνωθεν τοποθετηθεί για να μας ελέγχει και να μας καθοδηγεί;

Η υποταγή ή ο εθισμός σε μια τέτοια συνύπαρξη, ή συνδιαλλαγή, δεν προκαλεί τον κίνδυνο της αφομοίωσης ή της λήθης, του πώς πρέπει, του πώς οφείλουμε να σκεφτόμαστε, να πράττουμε και να μιλάμε; Αναμφισβήτητα αρχίσαμε να το ανεχόμαστε. Και η ανοχή, πολλαπλασιάζει τα ζώα στη δημόσια ζωή, τα ισχυροποιεί και τα βοήθα να συνθέσουν με ακρίβεια τη μορφή του τέρατος, που προΐσταται, ελέγχει και μας κυβερνά.

Το τέρας σχηματίζεται από τα ζώα κι απ’ τους εχθρούς.

Θα σας θυμίσω μια συνομιλία τότε, μέσα στη τάξη του σχολείου. Με πλησιάζει ένας ψηλός συμμαθητής, μ’ ένα δυσάρεστο έκζεμα στο δέρμα του προσώπου του, στραβή τη μύτη και ξεθωριασμένα τα μαλλιά του, ακατάστατα. Ήταν η πρώτη μέρα της σχολικής χρονιάς.

– Πώς λέγεσαι, ρωτάει, ενώ πλάι του είχαν σταθεί αμίλητοι δυο άλλοι, δικοί του φίλοι.
– Βασίλης, του απαντώ.
– Και που μένεις, εκείνος εξακολουθεί.
– Πάνω στο λόφο, του λέω και τον κοιτώ στα μάτια. Εκείνος χαμογέλασε κι άφησε να φανούν τα χαλασμένα δόντια του. Μου λέει:

– Εγώ μένω στην απέναντι όχθη. Είσαι λοιπόν εχθρός. Και μου δίνει μια στο κεφάλι με το χέρι του, που με πονάει ακόμα τώρα σαν το θυμηθώ. Τον κοιτάζω έτοιμος να κλάψω. Μα συγκρατιέμαι. Αυτός σκάει στα γέλια και χάνεται. Προς το παρόν. Γιατί θα τον ξαναδώ: Εισπράκτορα, εκπαιδευτή στο στρατό, τηλεγραφητή, κλητήρα στο υπουργείο, αστυνόμο, μουσικό στην ορχήστρα, παπά στην ενορία, συγκάτοικο στην πολυκατοικία, γιατρό σε κρατικό νοσοκομείο και τέλος νεκροθάφτη, όταν πετύχει να με θάψει.

Η μορφή του τέρατος είναι πολύχρωμη. Χιλιάδες φωτεινές επιγραφές με άθλια ονόματα καλλιτεχνών, συλλόγων και εταιριών αυτοκινήτων, στοιβάζονται στην οπτική περιοχή των περαστικών, που επιζητούν να σπάσουν τα πολύχρωμα λαμπιόνια για να μπουν μέσα να προφυλαχτούν από τις πόρνες, τα νοσοκομειακά αυτοκίνητα και τις για πάντα ασύλληπτες υπερηχητικές μοτοσυκλέτες. Προχτές, έτσι για κέφι, αναποδογύρισα μια λεωφόρο ασφαλτοστρωμένη, και την είδα πάνω μου, να ξετυλίγεται επικίνδυνα προς την απόλυτη ερημιά της θάλασσας. Ζήτησα να επανέλθω στη ορθία μου στάση, επί της λεωφόρου, αλλά είχε ξημερώσει στο μεταξύ και η εφαρμογή του Οδικού μας Κώδικα δεν μου επέτρεπε την επαναφορά της λεωφόρου στην αρχική της θέση. Έτσι, η μεν λεωφόρος παρέμεινε μετέωρος, κι εγώ, επέστρεψα στο σπίτι μου πεζή.

Το τέρας είχε αρχίσει να κυκλοφορεί. Οι οδοκαθαριστές άρχιζαν την παράσταση τους με Shakespeare, Schiller καί Αισχύλο, μια και ανήκουν δικαιωματικά στο υπουργείο Πολιτισμού. Χορός από τραβεστί, ψάλλει τα χορικά του Θεοδωράκη και αποσύρεται εις τας μικράς οδούς, χορεύοντας συρτάκι. Τουρίστες Γάλλοι, Άγγλοι κι Ελβετοί παρακολουθούν κι ανατριχιάζουν μπρος σ’ αυτό το παραδοσιακό μας μεγαλείο. Και τρέχουνε στις τράπεζες ν’ αλλάξουνε συνάλλαγμα. Το τέρας γίνεται γελοίο και κυκλοφορεί ανενόχλητο από Ωδείο σε Ωδείο. Η κλασική μας Μουσική γίνεται Μαγειρείο. Κι όλος ο κόσμος απαιτεί επιδόματα ειδικά από το Δημόσιο Ταμείο. Το ερώτημα περνάει απ’ τις ηλεκτρικές εφημερίδες της κεντρικής πλατείας. Πώς θ’ αντιδράσουμε και πώς δε θα συμβιβαστούμε με το τέρας;

Θυμάστε τι έγινε στην «Ερωφίλη», από την προηγούμενη φορά. Ο κόσμος της είχε για βασικές αξίες, το ήθος, την αλήθεια και την ομορφιά. Κι έτσι, όταν παρουσιαζότανε η μορφή ενός τέρατος, αναστάτωνε το κοινό αίσθημα εκ βαθέων, και προκαλούσε απρόσμενη, άμεση και καθοριστική αντίδραση. Μόλις ο Βασιλιάς έβγαλε τον μανδύα του μεγαλείου του και το προσωπείο του αγαθού αρχηγού πατέρα, κι εφάνη στο πρόσωπο του η μορφή του τέρατος, με τον διαμελισμό του Πανάρετου, ο Χορός, από γυναίκες, ορμά πάνω του, τον ποδοπατά, τον θανατώνει και τον εξαφανίζει.

Αυτό σημαίνει πως ο χορός των γυναικών αυτών, και δεν φοβήθηκε, αλλά και πως δεν θα μπορούσε ποτέ να μοιάσει με το πρόσωπο του τέρατος.

και ο Σεφέρης είχε μιλήσει  και είχε πει και αυτά :

Οι πολιτικοί για το Γ. Σεφέρη είναι «οι ελεεινοί»  που ζουν «παπαρδελίζοντας» ενώ η πολιτική είναι  ένα «κούφιο ζωντανό». Ο ίδιος λέει ότι είναι «περιστοιχισμένος  από διάφορους παράγοντες και μύγες της ‘πολιτικής αποστολής΄. Είναι κιόλας για καρπάζωμα». Τα επίθετά του είναι καυστικά και τα χρησιμοποιεί σαν παρατηρητής, ξένος από όλα, ξένος από τη «θλιβερή πολιτική» όπως την ονομάζει. Συχνά κάνει σχόλια επί προσωπικού επιπέδου, χωρίς κριτική στην πολιτική θέση γενικά αλλά όπως αυτή εκφράζεται μέσα από την προσωπικότητα του καθενός. Για παράδειγμα «ο Σοφούλης που τον πρωτοείδα στην Πρεσβεία, βγαίνοντας από την ορκωμοσία μου μοιάζει ένας αστός της επαρχίας, με τα νερά του κάμποσο χαμένα» και λίγο πιο κάτω μιλάει για τους «δύο ελεεινούς ναυάρχους που στον απληροφόρητο κοσμάκη παρουσιάζονται σαν άνθρωποι πυγμής», «ανθρώπινες χαλκομανίες που λέγονται άρχοντές μας», «ένα κουβάρι από σκουλήκια», «πολιτικατζήδικα τερτίπια, μικρά και τριμμένα» όταν αναφέρεται σε πράξεις υπουργών. Δεν χαρίζεται σε κανέναν όταν αναφέρεται για ένα βράδυ που πήγε στο ΄Σέπαρντ΄ ότι ήταν εκεί «και οι διάφορες τσούλες της πολιτικής», ότι «είναι όλοι για κλάματα» και η «σημερινή κουζίνα» είναι η πολιτική του Παπανδρέου. «Η μερμηγκοφωλία της ΄Μπρετάνιας΄ εξακολουθεί να παραπατά χωρίς απόφαση» και «σε πιάνει η βρώμα από το λαιμό», με την «κοινωνία των ικετών» και τους «ηλίθιους [που]κρατούν τα πόστα».

κι ο Ελύτης μίλησε (αλλά ποιος τον άκουγε) :

“…..όπου ανθεί ο μέσος όρος, παύω να υπάρχω.
Μου είναι αδύνατο να ευδοκιμησω μέσα στην μάζα της εκάστοτε πλειοψηφίας.
Οι ωραίες μειοψηφίες είναι το κάτι άλλο.
Η τις κάνω σμαράγδι να φωτίζουν την νύχτα μου, ή τις τρώω με σοκολάτα
και σαντιγύ. Για αυτό και καμιά ολιγαρχία που εκτιμώ δεν έρχεται
ποτέ στα πράγματα…..”

“…..Οι ξένοι μας ζηλεύουν, όπως οι γείτονες μας ή μας φοβούνται και
δεν εννοούν να μας αφήσουν να σηκώσουμε κεφάλι, όπως απαξάπαντες οι Δυτικοί.
Το έδειξαν με την αισχρή στάση τους απέναντί μας και στα χρόνια της Μικρασιατικής
εκστρατείας και στις μέρες μας με την Κύπρο. Μόνιμη επιδίωξη της Δύσης ανέκαθεν
ήταν να μας χωρέσει τα δυο πόδια στα δικά της παπούτσια. Και να που τα καταφέρνει
στις μέρες μας. Από εδώ και εμπρός θα περπατάμε με το ένα πόδι στην ΕΟΚ και με
το άλλο στο ΝΑΤΟ…..”

“…..Δεν τολμάς να τραβήξεις μια από τις αξίες που πιστεύεις ότι ικανοποιούν
την εθνική σου φιλαυτία και βλέπεις να βγαίνουν μαζί της ένα σωρό άνθρωποι
των Χρηματιστηρίων, που ανεβοκατεβαίνουν στην Κόλαση όπως στο σπίτι τους.
Δεν κοιτάς να αγγίξεις μιαν από τις αξίες που ικανοποιούν τα αισθήματα σου
για κοινωνική δικαιοσύνη και βρίσκεσαι να “κάνεις πορεία” με ένα συρφετό
ανθρώπων που δεν έχουν δική τους σκέψη αλλά την περιμένουν από τον καθοδηγητή τους…..” 

“….Και τι να κάνω όταν δεν υπάρχει καμία παράταξη που να αντιπροσωπεύει τις
πεποιθήσεις μου; Αφήστε ότι για έναν ποιητή αυτό μου φαίνεται αδιανόητο.
Φαντάζεστε έναν Σολωμό να ανήκει σε παράταξη; Ο ποιητής ανήκει σε ολόκληρη
την Χώρα του και σ΄ ολόκληρο τον λαό του.….”
“Νεε θυμίσου: δε γίνεσαι δούλος όταν σε υποτάσσει μόνον αυτός που έχει
την εξουσία – αλλά και εκείνος που την πολεμάει…”
Advertisements

~ από isisveiled στο Μαΐου 17, 2011.

4 Σχόλια to “τώρα σιωπή”

  1. Την άποψή μου την έχω γράψει παλαιότερα:

    Δεν τρέφω κανένα σεβασμό γιά τους σύγχρονους Έλληνες. Οι πλουσιότεροι χαρακτηρίζονται από ιδιοτέλεια, επιτήδευση και πλεονεξία ενώ οι φτωχότεροι από βαναυσότητα και κουτοπονηριά. Όλοι τους είναι αμαθείς, άξεστοι, ανεύθυνοι και φυγόπονοι. Όλοι τους πιστεύουν πως αξίζουν το καλύτερο, πως δικαιούνται τα πάντα, πως το δίκιο είναι πάντα με το μέρος τους. Η αναρχική κοινωνία τους δεν στηρίζεται σε αξίες και ιδανικά αλλά στην διευκόλυνση και τον συμβιβασμό.
    Δεν αξίζει στους σύγχρονους Έλληνες ούτε οίκτος, ούτε κατανόηση, ούτε συμπάθεια. Η θεά Αθηνά τους έχει από καιρό αποκληρώσει και το βλέμμα της Μέδουσας θα τους πετρώσει πριν αναζητήσουν την προέλευση των φιδιών. Ανιστόρητοι και ανυποψίαστοι, μάταια θα απορούν γιατί τους αρνήθηκε τη σωτηρία ο ήρωας των προγόνων τους, Περσέας…

  2. πιθανότατα ναι 🙂

  3. Πάντα επίκαιρη η απελπισμένη φωνή του Σαβόπουλου: «Κωλοέλληνες». …πέντε αιώνες δύσης εθνικής θα ζήσεις…

  4. δυστυχώς…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: